De beste stompkaarsen: zes keuzes per formaat en stijl

Onze keuzes

Een stompkaars koop je op maat en op wasdichtheid, niet op merknaam. Deze zes types dekken samen vrijwel elke situatie in huis, van doordeweekse sfeer op de eettafel tot een blikvanger naast de haard.

Doorgekleurde stompkaars van 8 bij 10 cm

De maat die het vaakst klopt. Met Ø8 cm heb je genoeg wasvolume om drie tot vier uur achter elkaar te branden, en 10 cm hoogte blijft laag genoeg om tussen vazen en boeken te passen. Reken op 25 tot 35 branduren. Kies doorgekleurd in plaats van gedipt: bij een gedipt exemplaar schemert de witte kern na een paar uur door de gekleurde buitenlaag heen, en dat oogt goedkoop. Controleer bij het uitpakken of de lont zowel boven als onder precies in het midden zit — een scheve lont brandt gegarandeerd scheef weg. Bekijk het aanbod stompkaarsen van 8 cm doorsnede.

Compacte stompkaars van 5 of 7 cm

Voor wie doordeweeks kaarsen aansteekt en ze binnen een paar weken opbrandt. Een kaars van Ø5 cm haalt 15 tot 20 branduren, Ø7 cm zo’n 25 tot 30. Het voordeel van dit formaat is dat de vlam de rand snel bereikt: je hoeft niet uren door te branden om een tunnel te voorkomen. Het nadeel is dat een smalle kaars eerder doorzakt en scheef gaat staan als hij in de tocht staat. Zet ze dus niet onder een afzuigkap of naast een kiepraam. Dit is ook de maat die je in de meeste voordelige multipacks vindt.

Rustieke stompkaars met geschept oppervlak

Rustieke kaarsen danken hun grillige huid aan opgeklopte was of aan laagje voor laagje dompelen. Die buitenlaag zit luchtiger en dus zachter dan de kern, waardoor het midden wegbrandt en er een dunne, doorschijnende wand overblijft: precies het lantaarneffect waar mensen ze voor kopen. Let er wel op dat die wand niet te dik wordt, want dan gaat er licht verloren en kan hij openbreken. Duw hem tijdens het branden af en toe naar binnen. Alles over dit type lees je bij rustieke stompkaarsen.

XL-stompkaars van 10 cm of breder

Een kaars van Ø10 bij 20 cm is op zichzelf al decoratie en gaat ruim honderd branduren mee, maar vraagt om een dikke of dubbele lont. Eén standaardlont krijgt zo’n breed oppervlak nooit volledig vloeibaar; het resultaat is een diepe koker met een dikke wasrand eromheen. Kijk dus of de fabrikant meerdere lonten heeft geplaatst of expliciet een XL-lont noemt. Houd verder rekening met meer warmteafgifte en fors gewicht: zet hem op steen, metaal of een stevig plateau. Meer maten en tips bij grote stompkaarsen.

Set van drie in oplopende hoogtes

Stylisten werken bijna altijd met oneven aantallen en verschillende hoogtes: 10, 15 en 20 cm in dezelfde kleur en dezelfde doorsnede. Omdat de doorsnede gelijk is, branden de drie kaarsen in ongeveer hetzelfde tempo naar beneden en blijft het hoogteverschil kloppen. Kant-en-klare sets kosten meestal minder dan drie losse kaarsen en zijn qua kleur op elkaar afgestemd. Bekijk stompkaarsen in sets van drie of lees onze gids over stompkaarsen sets.

Drijfkaars voor in een schaal

Een drijfkaars is een lage, brede stompkaars met een vlakke voet die op water blijft liggen. Ze branden drie tot vijf uur en maken van een simpele glazen schaal een compleet tafelstuk. Zorg dat er minstens vijf centimeter water in de schaal staat en dat de kaarsen elkaar niet raken, anders smelten ze aan elkaar vast. Handig voor feesten omdat het water de warmte wegneemt en de kaars vanzelf dooft. Lees de details in onze gids over drijfkaarsen.

Waar je op let

• Gewicht: til twee kaarsen van dezelfde maat naast elkaar op. De zwaarste heeft de dichtste was en brandt langzamer en gelijkmatiger.
• Lont bij de doorsnede: hoe breder de kaars, hoe dikker of talrijker de lont moet zijn. Vanaf Ø10 cm wil je twee of drie lonten.
• Doorgekleurd of gedipt: doorgekleurd houdt zijn kleur tot de laatste centimeter, gedipt toont de witte kern zodra de kaars is ingebrand.
• Vuistregel brandduur: ruwweg 3 branduren per centimeter hoogte bij Ø7 cm; bij Ø5 cm eerder 1,5 tot 2 uur en bij Ø10 cm oplopend tot 6 uur.
• Wastype: paraffine is goedkoop en stevig, stearine en plantaardige mengsels branden zachter maar vervormen eerder bij warmte. Zie soorten kaarsenwas.
• Vlakke onderkant: een bolle of vervormde bodem maakt de kaars wiebelig, en een wiebelige kaars brandt scheef.

Brandduur per formaat

Deze getallen zijn indicaties. Lontdikte, wastype en tocht schelen makkelijk twintig procent, en een kaars die je steeds maar een half uur laat branden verspilt was aan een dikke rand.

Veelgemaakte fouten

• De eerste brandbeurt te kort houden. Laat de plas was bij de eerste keer tot ongeveer een centimeter van de rand komen. Doe je dat niet, dan onthoudt de kaars die smalle diameter. Redden kan nog, zie tunnelvorming voorkomen en verhelpen.
• De wasrand laten staan. Duw de rand na het doven, als de was nog warm en soepel is, met je duim voorzichtig naar binnen. Zo voedt hij de volgende brandbeurt in plaats van dat hij als muur blijft staan.
• De lont niet knippen. Een lont langer dan 1 cm geeft een grote, onrustige vlam die roet afgeeft en de kaars aan één kant laat weglopen.
• Zonder onderzetter branden. Ook een druipvrije kaars zweet bij warm weer. Zet hem op een schaal of een van de kaarsenplateaus; ging het toch mis, dan helpt onze uitleg over kaarsvet verwijderen.
• Tot op de bodem doorbranden. Blaas uit zodra er nog 1 tot 2 cm was over is. Daaronder wordt de ondergrond te heet en kan het laatste restje was in één keer opvlammen.

Wil je verder kijken op kleur en stijl in plaats van op formaat? Begin dan bij witte stompkaarsen voor de tijdloze basis of bij rustieke stompkaarsen op Amazon.nl voor de wat ambachtelijkere uitstraling.

Veelgestelde vragen